Movie review, Movies

【รีวิว】 Every Day a Good Day ปรัชญาญี่ปุ่นอันละมุนละไม อิคิไก ผ่าน พิธีชงชา

หนังเรื่อง Every Day a Good Day หัวใจ ใบชา ความรัก ชื่อญี่ปุ่นคือ 日日是好日 (Nichinichi Kore Kôjitsu) เล่าถึงปรัชญาญี่ปุ่น  อิคิไก (生き甲斐 Ikigai)  การเข้าใจความหมายของชีวิต นำไปสู่การสัมผัสถึงความสุขในแบบของตัวเอง สื่อผ่านประเพณี พิธีชงชา (茶道, sadō) และมีของแถมคือ ความสวยงามที่เปลี่ยนไปในแต่ละฤดูกาล

คิดว่า คนดูที่เป็นแฟนญี่ปุ่นอยู่แล้ว ต้องดู

เพราะหลายคนคงชอบในความญี่ปุ่นจากวัฒนธรรมอันละเอียดอ่อน ละมุนละไม ดีไซน์การใช้ชีวิตที่เรียบง่าย แต่ลึกซึ้งสวยงาม และเรื่องนี้ก็มีปรัชญาชีวิตแทรกไว้ตั้งแต่ต้นยันจบ ใครที่สนใจอ่านเพิ่มในบทความ หนังญี่ปุ่น ‘ฟีลกู้ด’ ที่พูดเรื่อง การค้นหาความหมายของ ‘การมีชีวิตอยู่’  ได้เลยค่ะ

พิธีชงชา คิคิ คิริน
ช่วงต้นของการฝึกประกอบพิธีชงชาอย่างเอาจริงเอาจัง

 

พิธีชงชา กับแนวคิด อิคิไก

ก่อนอื่น ขอเล่า ประเพณีพิธีชงชา ที่มีความเกี่ยวข้องผสานเข้ามาอยู่รวมกันกับ เสาหลักทั้งห้าประการของอิคิไก (生き甲斐 Ikigai) อ้างอิงจากหนังสือ "อิคิไก ความหมายของการมีชีวิตอยู่" The Little Book of Ikigai : The secret Japanese way to live a happy and long life ผลงานเขียนของอาจารย์เคน โมหงิ Ken Mogi

  1. การเริ่มต้นเล็กๆ : ในพิธีชงชา มีการจัดตกแต่งห้อง อย่างใส่ใจในรายละเอียด เช่นชนิดของดอกไม้ที่จะนำมาตกแต่งบนฝาหนัง
  2. การปลดปล่อยตัวเอง : จิตวิญญาณแห่งการถ่อมตัว คือภาพจำของผู้ทำพิธี และแขกที่มาร่วม แม้พวกเขาจะมีประสบการณ์หลายปีในการจัดงาน
  3. ความสอดคล้องและยั่งยืน : ภาชนะที่ใช้ในพิธีชงชาเก่าแก่เป็นทศวรรษ ถูกคัดเลือกมาให้เข้ากับภาชนะชิ้นอื่น
  4. ความสุขกับสิ่งเล็กๆ : เป้าหมายของพิธีชงชา ก็เพื่อให้ผ่อนคลาย หาความสุขจากรายละเอียดเล็กๆ
  5. การอยู่ตรงนี้ ตอนนี้ : คนหนึ่งจะนำพาสติภายในห้องชงชามาเข้าสู่จิตใจอีกคนหนึ่ง
พิธีชงชา คิคิ คิริน กับ อิคิไก
ประเพณีพิธีชงชา ที่มีความเกี่ยวข้องผสานเข้ามาอยู่รวมกันกับ เสาหลักทั้งห้าประการของอิคิไก (生き甲斐 Ikigai)

 

ในหนังเล่าถึง พิธีชงชานั้นมีรายละเอียดเล็กๆ น้อยๆ ให้ต้องฝึกฝนซ้ำๆ ทุกวันแบบเดิม จนกว่าจะไร้ที่ติ ตั้งแต่โนริโกะฝึกขั้นตอนพื้นฐานการชงชา จนกระทั่ง

  • เริ่มแยกออกว่าเสียงน้ำที่รินลงถ้วยชาระหว่างเสียงของน้ำอุ่น กับน้ำเย็นนั้นแตกต่างกัน
  • ถ้วยชาแฮนด์เมดนั้นมีสัมผัสอย่างไร
  • ชามัทฉะที่ชงเพื่อต้อนรับวันแรกของปีใหม่นั้นจะเป็นชาที่ชงเข้มกว่าปกติ 
  • หรือในแต่ละวันที่เซนเซจะเปลี่ยนป้ายวลีคันจิปรัชญาเพื่อให้เหมาะกับวันนั้นๆ ก็สอนให้คิด พิจารณาจิตใจตัวเองเช่นกัน

 

หนังยังบอกอีกว่า จริงๆ ก็คงไม่มีวันที่สามารถบอกว่าตัวเอง สมบูรณ์แบบ ได้ วิชาชงชานี้ต้องเรียนรู้ไปเรื่อยๆ ไม่สิ้นสุด เช่นเดียวกับชีวิต 

ชีวิตคนเรามันต้องผ่านร้อนผ่านหนาวมามากระดับหนึ่ง จนเริ่มเข้าใจว่า ความสุขนั้นอยู่ที่ไหน 

คำตอบคือ อยู่ที่ใจของเรา ที่มองว่า ทุกอย่างเป็นเรื่องธรรมดา เดี๋ยวมันก็ผ่านไป จงปล่อยวาง และไหลไปตามจังหวะชีวิต

 

เรื่องราว ของหนังว่าด้วย พิธีชงชา

รีวิว Every Day a Good Day
ตอนจบเหมือนหนังยิงคำสอนแทรกแนวคิด และภาษาสวยๆ เช่น “เรื่องราวชีวิตมักเกิดขึ้นกระทันหัน”

ครึ่งแรกของหนังเป็นเรื่องของวัยรุ่นที่ยังไม่รู้ว่าจบจากมหาลัยฯ อยากทำงานอะไร โนริโกะ นักศึกษาสาวปี 3 และลูกพี่ลูกน้องของเธอ มิจิโกะ จึงเริ่มเรียนพิธีชงชาตามที่แม่แนะนำกับทาเคดะเซนเซ 

ความละเอียดอ่อนในการชงชาที่ขึ้นกับฤดูกาลแปรผันหล่อหลอมความเข้าใจลึกซึ้งให้โนริโกะ

คนดูจะได้เซอร์ไพรส์ไปพร้อมกับตัวละครว่า หลังจากที่เรียนพิธีชงชาสำหรับฤดูร้อนจบ ก็ต้องเรียนพิธีสำหรับฤดูหนาวต่อ ขั้นตอนแตกต่างกัน อีกทั้ง ถ้วยชา และอุปกรณ์อื่นๆ ก็ต่างกัน

ครึ่งหลัง โนริโกะต้องเผชิญอุปสรรคในชีวิต ส่วนเซนเซก็พร่ำสอนเวลาชงชาให้อยู่กับปัจจุบัน จนมาถึงบทสรุปของตัวอักษรคันจิ 日日是好日 หรือที่แปลว่า ใช้ชีวิตให้มีความสุขในแต่ละวัน ลึกๆ แล้วแปลว่าอะไร 

ตอนจบเหมือนหนังยิงคำสอนแทรกแนวคิด  และภาษาสวยๆ เช่น “เรื่องราวชีวิตมักเกิดขึ้นกระทันหัน” “ใครที่ยังสามารถทำอะไรเหมือนเดิมได้อย่างต่อเนื่อง นั่นแหละคือความสุข” เหมือนอย่างที่โนริโกะเรียนพิธีชงชาต่อเนื่องมา 24 ปี

 

ทีมงานการผลิตหนัง ชูบทเด่น ผู้ทำพิธีชงชา คิคิ คิริน

Every Day a Good Day

Every Day a Good Day สร้างจากเรียงความของโมริชิตะ โนริโกะ เขียนบทและกำกับโดยโอโมริ ทัตสึชิ ผู้สร้างชื่อจากหนังเรื่อง The Ravine of Goodbye (2013) 

และแม้หนังจะพูดเรื่องจริงจัง แต่ด้วยฝีมือการแสดงของคิคิ คิริน มือโปรผู้สามารถถ่ายทอดอารมณ์ และบทบาทหน้าที่ของคาแลกเตอร์เซนเซได้อย่างลึกซึ้งกินใจ มีความขี้เล่นบ้าง จริงจังบ้าง 

นี่คงเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้หนังออกมา น่ารัก และใครที่เคยได้เห็นบทสำคัญที่เธอปลุกให้ถั่วแดงมีชีวิตได้จากเรื่อง Sweet Bean (2015) เรื่องนี้ก็โดดเด่นในเลเวลเดียวกัน

นอกจากนี้ยังมี คุโรคิ ฮารุ นักแสดงวัย 29 ปี จากเรื่อง The Great Passage (2013) มานำแสดงเป็นผู้ที่รับช่วงต่อวัฒนธรรมเก่าแก่พิธีชงชาของญี่ปุ่น ซึ่งก็แสดงได้น่ารักตลอดช่วงวัย 20 ปีจนกระทั่ง 44 ปีในหนัง 

เธอยังถูกเสนอชื่อเข้าชิงรางวัล Japan Academy Prize ครั้งที่ 42 ในสาขานักแสดงนำหญิงยอดเยี่ยม พร้อมกับ คิคิ คิริน ในสาขานักแสดงสมทบหญิงยอดเยี่ยมแม้จะล่วงลับไปแล้ว 

และคนที่แอบขโมยซีนคือ  มิซึกิ ยามาชิตะ จาก Nogizaka 46 แสดงเป็นนักเรียนชงชารุ่นใหม่หัวไว ทำให้หนังดูวัยรุ่นขึ้นมาก

Every_Day_A_Good_Day

Every Day a Good Day เข้าฉายวันที่ 11 กรกฎาคม 2019

กำกับและเขียนบท :  โอโมริ ทัตสึชิ Tatsushi Ohmori

ต้นฉบับเรียงความ :  โมริชิตะ โนริโกะ Noriko Morishita

แสดง : คิคิ คิริน Kiki Kirin, คุโรคิ ฮารุ  Haru Kuroki

 

panwaa

About Author

ปุ้ม พรรณวดี เรียนจบสาขา British & American Study จากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เกิดอาการหลงใหลในญี่ปุ่น จนกระทั่งได้เที่ยวไป wwoof ไปที่คิวชูระยะ 2 เดือน และรอดผ่านช่วงเวลาแผ่นดินไหวคุมาโมโต้มาแล้วเมื่อครั้งอายุย่างเข้า 30 จนเผลอนึกไปว่า "ในความสงบเรียบร้อยของญี่ปุ่นนี่มีเรื่องแอดเวนเจอร์ซ่อนตัวให้ตื่นเต้น โชคดีนะที่เจอ! เที่ยวครั้งหนึ่งจะได้ครบรส"
ตอนนี้ขึ้นเลข 3 ต้นๆ แล้ว แต่ถ้าใครชวนไปลุยญี่ปุ่นล่ะก้อ ร่างและใจพร้อมเสมอ ;)

Leave a Reply